i! Nhng Anh Hn Bn Ging Sng C


Phan Lc Tip , ghi nhn v phng vn

Con nga Xch Th ca Giang Lc

Trong sut hn 20 nm hot ng ca HQVNCH, cc chin hm cng nh cc chin nh, d do Php giao li, hay sau ny do M chuyn giao, u do M sn xut Ch ring chic Scan/Fom, ting Vit gi l Tun Giang nh, l do Php ng. y l mt chin nh c nhiu c tnh v t ra rt cng hiu trong vic tun tiu trn sng rch vng Cu Long Giang. Vit Cng nhiu phen kinh hi tr߾c s xut hin ca loi chin nh ny.

Trong sinh hot ca cc giang on, chin nh ny c gi tt l Fom. Hi ti sao li gi nh th, nhiu ng߶i tr li, v khi chy my tu n rt rn ku"fom, fom". Nghe cng c l. Nhng ng tn ca n l do ch Scan/Fom ( Service Technique des Constructions et Armes Navals Frances Outre-Mer ). Mt loi tu c ng Hi Qun Php hot ng ngoi n߾c Php, c bit cho ng D߽ng. Chin nh ny di 36 b, rng 7 b, mi nhn, y tu cng nhn, chy nhanh x n߾c to thnh mt vng trng khin cho ton thn tu gn nh thp hn mt n߾c, trnh c cc loi sng ln t b mun bn vo phn thn tu. Cng v mi nhn, y nhn, khi b thy li, sc cng ph ca thy li tt qua mt bn, ( khc hn vi cc loi chin nh y bng, khi b thy li l cm chc y tu b ph). Loi Fom ny, c trang b mt i lin 12ly 7 ti mi, vi dn pho thp bng thp bao quanh, i lin ny c tm hot ng mnh, xa ti 5 cy s, v vng hot ng 220 v pha tr߾c v hai bn. Trn nc tu c 2 i lin 30, v sau li 1 i lin 30 na, cha k cc loi sng nh nh M16, M79. Th߶ng mi chic ch c 4 nhn vin. Tu bao gi cng i hai chic, do mt h s quan lm thuyn tr߷ng trng nom c cp tu. S lanh l, gn nh ca chic Fom c v nh "con nga Xch Th ca Giang Lc."

Ь c mt ci nhn sng ng hn v hot ng ca chin nh ny, xin theo di bi bt k vit v nhng k nim, nhng nguy nan ca cc chin s Hi Qun Vit Nam mt thi vng vy trong khu chin Tin Giang, qua trn nh ti Ba Ri.


* * * * *

߶ng i Khu Chin

Ti b ra Hi аng K Lut trong mt tr߶ng hp tht ng nghnh, v b a i n v tc chin: Giang on 21 Xung Phong, khu chin Tin Giang.

Mi ti n v, tin tc cc ni lin h n cc cuc ng gia cc n v Vit Cng v cc tu tun tiu mi lc mt tng. S th߽ng vong mi lc mt ln. Qu tht l ti c "rt" tht . "Rt" nn ti c gng tm hiu, hc hi cc kinh nghim ca cc bn s quan cng kha ti n v, v nht l cc kinh nghim ca cc anh em on vin ln li nhiu nm ti vng sng n߾c nguy him ny. Lc y, nm 1965, anh Nguyn c Bng, kha 10, trn ti mt kha, lm duyn on tr߷ng Duyn on 33 b ni tuyn, ch gi dn nh c lm quen vi n v, ri gia tra lm l cng H B, mi c Duyn on d tic, ri ng mt ci h n sng, bn cht kh ng. Anh Bng trn ghe ch lc, cng b bn cht. Trng n xuyn nt ngc. Khi chng ti n ly xc anh, tri chiu. Con rch S Da, ci tn oan tri, l ni xc anh nm vt vo bn sn ghe. Xc anh Bng xm ngt v tp li nh mt a tr, v mu ra qu nhiu. Xc anh nm sn tu, ph bng mt tm chn d lnh. Mu t thn th anh vn tip tc chy di xung sn tu v b ngon ngoo ra m ca s chin nh. Ha chu t ni no bn ln di sng mt vng tri. Ti li nghe anh sp sa ly v na. Ti th߽ng anh v cng thy s. Ti th va ly v. Hai v chng hai ni, Si Gn v M Tho... Ti th߽ng v ti lm, nn nh lng:" Phi cn thn ti a."

Lc ri, ti ln Phng Hnh Qun theo di bn Trn Lit, ghi cc vng nguy him vo s tay. Nhn cho k a th. c tht k k hiu ni c rng cy, ni c da n߾c. Cc ni tng ng . V ti nhn ra rng, a s cc ni din ra cuc ng m phn thit hi v ta, l cc khc sng hp, un khc. иch np trong hm bn ra. Ta ha lc hng hu, tm n xa, li c c loi n cng ph, n khi chm vt cng nh st, thn cy lc ny tr nn t hu hiu. V thi im cc cuc ng , a s vo khong 4, 5 gi chiu. Gi m theo thi quen, qun ta lo sa son ra v, my bay khi cn kh gi, c n cng kh can thip. Gi ca ch, nh th k nh t 4, 5 gi chiu cho n 4, 5 gi sng.

Cn cc cuc bn tu, nh kinh nghim cc bn k li, th߶ng l vo ban m. Lc y, nu tinh , ta s thy "sao m t tri lnh ngt". Lnh ngt v khi b sng c ng߶i phc kch, chim mung khng dm x xung u. C x xung thy ng߶i li chi vi bay ln. V th cnh vt bng tr nn vng lng, rn rn. Lc y, nu thy mt ngn n thp lp lnh bn b sng, ta c nhiu phn chc l ngn-n-nhm. Vit Cng thp ngn n bn kia sng, chng nm bn ny sng, tri ti cng tt. Khi tu l߾t trn mt sng, n ng tm nhn ca ngn- n- nhm l bn ny sng, chng hm sng sn, c vic bm c. Chc nh bp. Ch tr khi tn x th run tay, chm tr, n mi vt qua sau li.

Lc nh th, ta mi thy chic Fom hu hiu nh th no. Fom, nh trn vit, chy nhanh, c b bn, n i trn tm n߾c, kh chm. Thy n nhp nhy kh nghi, Fom, loi tu i tr߾c v i st m sng, x tc , quay 90 , b n nhm ca ch sau li, ly i lin 12 ly 7 bn nh ma vo b i din. m thng vo. n an kn tri trn ngp ni ch tr n. Ti gn, hai i lin 30 trn nc tu x n quanh im kh nghi. аng thi dng M 79 bn vo. n n bng. Vit Cng bo th nm d , n n nt thy. Vt chy th kh trnh c rng n 12ly7 v i lin 30 bn ui theo nh ma bc.

c Ru, k t th ca Vit Cng

Ng߶i cho ti kinh nghim v chin thut phn x ny l Trung S I L Ph߾c c, tc gi l c Ru. Anh thm nin qun v kh bn, u nh xut thn t kha I, kha 2 on Vin, ngnh Thy Chin Binh (Fusilier), do Php hun luyn. Bn b anh c ng߶i c ai vng trn m. Anh vn ch c ba ch V trn vai o. Anh ng߶i Nam, to con, mt hi r, ru hm xanh ngt. Lc nhn ri, anh ngi lm l trn tu, bn cnh l mt thng bia Qun Tip V, ung t t, mt ru dng, khng ni mt cu. t ai bit v gia cnh anh. Lc nhn ri th, khi ng trn, va ngi trn nc tu, hai chn thng xung bnh li. Mt tay bm c i lin 30, mt tay cm ng lin hp iu ng chic Fom bn, i u vo ni ch va khai ha. Nhng lc nh th, tri chiu gn tt, my y tri. Anh lm lit lao vo la n, uy dng lng lng, nh Quan Vn Tr߶ng vi thanh Long ao trn mnh con nga Xch Th. Lc y, on tu c vic nh nhng tin, v lng l theo di cp Fom ca anh lm c hai bn b.

C lc ti hi anh:" Sao c y hoi, i tu bin cho n thay i cuc sng chng," anh tp mt hi bia v ni:" ng thy! My thng fusilier ( Chin Binh) i tu l loi lnh-m." Ti phn vn hi:" Lnh m l...?" Anh p:'' Mang ting l chin binh m i tu bin ch c vic ly m xoa vo nng sng cho khi st, ch lnh g ti n.." Anh v von n l hay, tuy c phn hi c߶ng iu... Trong n v, anh l ng߶i c nhiu huy ch߽ng nht, anh ch eo c ngnh d߽ng liu m thi. Cc ngi sao vng, sao bc, anh bo " n gi m ng thy.." Trong cc cuc hnh qun tun tiu, c khi ch c mt chic soi nh, hai Qun Vn nh v hai chic Fom, bit phi cho mt vng no . Ton i nh th, s quan no cng mun c cp Fom ca anh c. Bn ti, Trn Hu Khnh, tay tr ca Giang on ni:" C c i theo mnh yn tr lm. C ng mi thy nga hay.." Ti Giang on c my thng, thy my ln ng . c lc no cng c nhc n, vi cc chin li phm. Khi th my khu CKC, B ..., chin cng lt vt y, anh bo:" Thi cho my a em. D n c khu 30 sau li, cng l ng trn ch. Cho n c cht xanh , cht cho vui. Ti eo ri."

Vo gia nm 1965, mt bui tra, mt on tu i tun trn kinh Ch Go. Con kinh huyt mch on ghe go, c t Vng IV v Si Gn qua . Kinh Ch Go, vng ai an ton cho M Tho, Bnh Phc Nht, ni m "mnh va i qua, l ti n l mt ra lin", chnh ni ny, c Ru v cp Fom ca anh lm Vit Cng in o. V l tu nh, mt tu tin vo lch, ko theo chic Fom khc quay mi tr ra . Nh th lch hp, tu phi va i va vn lau m li, khng th xoay s, chng th quay u. V th Vit Cng tin l " lch hp, b bo ti tu cng khng dm vo y". Vy m c Ru bo:" ng thy c nm ngoi kinh. Ь ti vo." Vo su nm , khi ngoi kinh on tu i. Trong lch um tm, hai chic Fom nm im khe. Ti Vit Cng l ra , cho ghe i li. Cho tht chc, chng xut hin ng, l Fom khai ha. Chng chy u cho thot. Lc y chic Fom buc sau chic Fom i u, m my chy, ko theo chic th nht tr ra kinh ln... S gan d v thng minh y ca c, c Ru, lm ch khip va. Bao nhiu xc ch b b li trn b kinh. Bao nhiu go,mui, tip liu ca ch tch thu c, mt phn khng nh l do c vi cp Fom em v.

Ri mt hm, gia nm 1965 cng chnh t chic Fom ca c HQ 5001,HQ 5002 gi v, gia tra:" Ti b bn, l lm. La pht ra xanh l. n xuyn t bn tri tu, qua lun thnh bn phi, ghim vo b kinh n bng. Chng bn xong li rt nhanh vo khc quo..". C Giang on bn tn. Cc chi tit y c s quan Ban 2 ghi li, gi v B Tng Tham Mu. Sau ny mi hay l loi sng mi rt li hi ca ch: B40. V cng t , thay v ch l sng nga tri, CKC, B , Vit Cng c loi AK 47 , nh, bn lin thanh. Cng t lc y, tin n Vit Cng treo gii, ai git c c ru s c th߷ng 200 ngn ng, s tin t߽ng ߽ng vi nhiu lng vng. Mt gia sn ln. Nghe th, c cc truyn n y, c ru ch c߶i. Ngi th trn mi Fom, ung ru t t.

lu qu mt con tu khng nn, cn phi thuyn chuyn qua tu khc c kinh nghim mi , v cng l dp cho nhn vin khc ln thay, c c hi hc hi thm. c ru c ln lm thuyn tr߷ng chic Tin Phong nh ( Monitor combat), HQ 6001.

Tin Phong nh cn gi l Thit Gip nh, l loi chin nh c trang b hng hu nht trong cc chin nh hot ng trn sng, di 60 b, rng 17 b. Tr߾c mi l i bc 40 ly, pho thp dy. gia chin nh c mt sng ci 81 ly, hai i lin 12ly v hai i lin 30, v nhiu sng nh, k c sng phng lu M 79. Hai my du cn, hai chn vt nn xoay s d dng, tc 8 gt. Nhn vin c hu m߶i ng߶i. Khi cuc hnh qun quy m, th߶ng c cc s quan tr߷ng ton hin din ti y. c ru c bit "phi" ri cp Fom cu anh ln lm thuyn tr߷ng chic Tin Phong nh HQ 6001. Anh khng mun ln, v nh nhiu ng߶i bit, y gn mt tri, li l chin nh ln, kh tung honh. Nhng anh khng th t chi. V thm nin cng v, anh s eo lon Thng S nay mai, khng th mi trn tu nh c.

Lm quen vi chin nh ny, cng khng kh i vi anh. Vi t߾ng mo hng dng y, cc tay n em s mt php.

Trn Ba Ri 29/9/1965

Giang k:

" Cuc hnh qun da theo tin tnh bo cu S 7BB theo Trung on chnh quy BV c trang b v kh nng c mt trong vng. S 7 BB m cuc hnh qun bao vy tr߾c mt ngy, lc lng gm nhiu Tiu on TQLC v B Binh S 7. Lc lng ny b cm chn v khng rt c, phi c cng khng can thip c v rng cy dy c. Pha ngoi, ti ca sng ln i vo, ch mt thnh phn sng ln dit tu Hi Qun (sau ny, khi ng mi bit, v chng ngy trang v bt ng).

Do S7/BB yu cu Hi Qun m cuc hnh qun phi hp thm d tip theo c th can thip cho k hoch: Rt qun v phi c oanh tc.

Giang on 21 Xung Phong v 27 Xung Phong do HQ i y Trn Vn Trit ch huy, m cuc hnh qun thay cho HQ Thiu T Hunh Huy Thip, i hp Cn Th. on tu i ti vng hnh qun khong 2 gi chiu. Tt c nm ngoi sng ln. Ring ton ca ti gm Monitor Combat 6001 v hai Fom 5001-5002 c ch nh i vo kinh nh bt lin lc vi b binh. Ton ca ti ch huy gm thuyn tr߷ng Nguyn Vn c (Ru) v Trung S Sn (Fom). Chng ti tin su vo trong kinh v bt lin lc trc tip vi lc lng trn b ti x Xun Sn. Ti bo co ra ngoi cho i y Trit bit. i y Trit bn cho mt Monitor Comand vi hai RPC h tng i vo, v ton ca ti tin ra ym tr. Tt c u yn lng, khng c cuc chm sng no, nhng khng kh cng thng, v vi kinh nghim cho bit, ti on, ch s nh. Lc tr ra. Thng th߶ng, bt c cuc hnh qun vo sng rch no lc vo khng nguy him bng lc tr ra; do th߶ng trnh i v cng mt ߶ng. Nhng tr߶ng hp ny khng p dng c v c o.

Khi quay tr ra, tip tay c vi ton i y Trit, ti nm li gi an ninh thy trnh, v i y Trit cho 3 giang nh tin su vo tip gip vi b binh trn b. Khi Hi Qun gp B Binh, ch khng km chn B Binh na v s Hi Qun phn cng.

V thy trnh qu di, nn ton ti gi an ninh khc gia i y Trit cho monitor combat 6007 ca Trung y Bo vo gi an ninh khc ngoi.

Khong 4 gi chiu, mt phi c quan st cho bit mt tu Hi Qun b chy pha ngoi u kinh. i y Trit lin lc vi Trung y Bo khng c v ch th ton ca ti ra tip cu. Khi gn ti tu Trung y Bo th ti b tn cng bng mi loi sng nng. Chic monitor combat HQ 6007 ca Trung y Bo l mc tiu u tin cho ch khai ha. Bo b th߽ng nng. Tu bc chy v chm. Ti cho lnh 3 chin nh i thng v b phn cng. иch xut hin vi qun phc kaki vng, nn ci rt ng. Chng m cuc tn cng vi mc ch c߾p tu, nhng chng khng th no tin ti gn tu c.

Cuc giao tranh rt khc lit. Ton giang nh ca i y Trit tin tr ra b ngay my du kch hai bn b bn ta lm Thiu y Hin v i y David t th߽ng. i y Trit bn ra lnh cho tt c rt ra ngoi sng ln nhng ton ca ti vn nm l li , v ang i u quyt lit vi ch. Chng ti tn dng ha lc 40 ly, 20 ly, i lin 50, 30, FM Bar. иch qun khng th tin ln c v chng gc xung sau nhng ting h ng nht "xung phong".

Khu i lin 30 bn tri ngng nh n, ti quay qua s thy u Trung S c gc xung, anh hy sinh. Ti c lnh i y Trit phi rt ra ngoi. Ti bo co tnh hnh v cho bit tu ti b trng rt nhiu n sng ln, trong c b mt l ln, nu rt ra s b chm. V nhn vin, c Trung S c hy sinh, Trung S Thc thuyn ph monitor b th߽ng nng chn. Mt phng vin AP b mt vin n v ngc, ng ta rt tnh, nhng bo s nguy him s n vi ng ta. Vi pht sau khi gp th ng ta cng ra i. S cn li tt c u b th߽ng, nhng vn cn chin u hu hiu. Chng ti phi tn lc mi y lui c nhng t tn cng c߾p tu ca ch.

Khong 11 gi m, ting sng tha dn. Ti yu cu i y Trit cho v tip cu, nhng v hiu.

Nm li mt mnh cho n khi im ting sng , chng ti 9 thy tr chun b tt c v kh c nhn, lu n nu tu b chm , khng li tu c th sng hm sau s tm ߶ng b v Ci B. Nhng nh tr߾c chng ti cho ct dy an ton t bt sau li ln gc cy trn b, nn tu khng b v n߾c, nh mi km ko v an ton..."


* * * * *

Con rch Ba Ri bt ngun t Qun L Ci B di trn 10 cy s, chy ra sng Ca Tiu theo h߾ng Bc Nam. Lng rch hp, ni rng nht ng ba Ba Ri- Ca Tiu, hai bn b rch khng qu 100 mt. Con rch ct mt gc cho 25 ri un khc, to thnh mt doi t, b ngang doi t khng qu 600 mt. V th t ca rch khng th nhn thy pha trong. Hai bn b cy rm rp, nhng hng da ng chen nhau nh thnh. Sut c chiu di ca b rch nh th, nn cuc ng gia mt n v ch lc Vit Cng vi cc n v ca s on 7 B Binh, c c Thy Qun Lc Chin t my ngy qua. Hai bn c cm chn nhau , khng bn no tin lui c. Hai bn u nhn thy nhau, ch cch my hng da. Qu gn cho nn khng th gi pho binh tc xa. Qu rm nn khng c ch trc thng qun tip vin. V th, S on 7 B Binh trng cy vo Hi Qun: Giang on 21 v 27 Xung Phong. Giang on 21 l mt n v k cu, nhn vin v sng n߾c quen nhau, v c ch ln ta qun nhau cng lm. Ring Giang on 27 Xung Phong va mi thnh lp, d߾i quyn ch huy ca Hi Qun i y Trn Vn Trit, mt s quan mi t n v bin i v sng. Sau my thng hun luyn, y l ln u tin Giang on 27 Xung Phong em ton lc ra qun, vi tt c cc chin nh ca Giang on 21 Xung Phong.

Nhim v ca cuc hnh qun ny l Hi Qun tin vo rch Ba Ri, h tr cho cc n v B Binh rt t X Xun Sn, pha ng rch Ba Ri sang bn kia rch. Hi Qun, c hai Giang on tin vo. D߾i ha lc hng hu ca cc giang nh, Vit Cng n binh bt ng. нn v bn rt an ton, v dng tu Hi Qun bng qua bn kia b. Tt c din ra m , t 2 gi cho n 4 gi chiu. on tu bt u rt, n߾c xung. Tn cy che ph lng sng,ti, lnh. Vit Cng phc sn ti doi t gn ca rch v bt u tn cng vo on tu ca ta. y l mt cuc th la khc lit gia mt n v ch lc ca Vit Cng v hai Giang on c coi l tinh nhu ca ta.

D trn chin din ra trn 30 nm, nhng may mn thay, cc nhn s nng ct ca cuc th la ny, hin M cn nh c, v thut li qua cc cu tr li trn giy hoc qua cc cuc in m mi y. l anh Nguyn Ngc Giang lc y l Trung y, ln lon ti mt trn trnh by phn trn; v anh Dim, Уng Dim, ng߶i ln ln vi Giang on 21 Xung Phong rt nhiu nm. Уng Dim k:

"Nh anh bit, ti cng chng gan d g, nhng vic ti tay th phi lm. Vng sng n߾c ny ti hot ng kh lu nn kh r. Lc on tu b tn cng, ti trn chic monitor command. i y Davis v Thiu y Hong Hin cng trn tu ny. Hin b n, ln ln d lm, my ng߶i m anh y trnh rt xung sng. Lc rt ra ngoi sng ln, i y Trit i Ci B hp vi bn B Binh. Trong Lc y h thng truyn tin vn m, ting Giang bo co, ku cu, tt c cc tu u nghe. Ti kim chng mt m ring vi Giang. Giang tr li rt nhanh. Ti gi 4, Giang pli ngay 9, 9+ l 13. Con s 13 ch c hai a ti bit m thi. Ti tin l Giang khng b ch p o. Giang tip tc ku tip cu gp rt. Cc thuyn tr߷ng h cng m my nghe, h nng rut qu. Ch huy Tr߷ng th i hp. Ti bn ly quyt nh mt mnh vo cu Giang, v yu cu ai tnh nguyn th theo ti. Phi ni l lc ng trn th mnh khng s, mnh phn ng t nhin. Gi cuc ng tn. Nh li Lc i y Davis ng xung v Hong Hin ln ln y mu, ti cng cm thy hi ch. M chc g ch khng phc ca sng. C th l ch tu Giang yn, yn tht, hay yn gi. Nhng lm sao khc c, ti ly mt chic command, 2 LCM v 2 chic fom tr li rch Ba Ri. Ti ni vi Giang: " Khi no nghe ting tu ti th ly n pin lm hiu..." Phi ni l liu ch anh, run lm, s quan ch c mnh ti. Con rch ti om, lnh ngt. Khi nghe Giang bo co:" Ti nghe ting tu," l lc ti thy nh n pin lp le ca Giang vy vy. Ti cho hai chic fom khai ha pha b i din. Tu ti cp vo tu Giang. n c Giang v cc nhn vin trn chic combat qua tu ti, tt c chng ti u b bt nu. Tu ti li ra, cho hai chic LCM cp vo chic combat ko v. Lc tr ra. Tri khuya lm, c l qu na m. Va i va bn. V n ca M Tho, nh anh bit l 4 gi sng. May m khng c s g xy ra, nu ti n phc sn, mnh lm sao m khng b thit hi. Lc y tht kh ni..."


* * * * *

Trong khi c hai giang on hu nh dc ton lc cho cuc hnh qun ny, th ring ti c phn nhim em mt chic LCM v hai LCVP, ch theo mt trung i b binh, b bn t ngn sng Tin Giang, i din vi vng hnh qun trn nghi binh. Ti cn c ch th k ch cn qun gn b, bn cho c ting sng, ng vo su, v phi rt v lc qu tra, cn lin lc vi bn Tiu Khu lo vic lm l gn huy ch߽ng cho v c vn tin nhim, v cng l l gii thiu i y Davis, tn c vn.

Nh d tr, ti em my chic tu v n cn c lc 2 gi, nm ng mt lt lt na qua Tiu Khu mn ban nhc, th anh Trung S V Tuyn g ca, ti bo " vo i". Anh ta ni, mt xm ngt:

- ng thy xung Phng V Tuyn i. Ti chy xung ngay, ng ca li, v m c hai h thng truyn tin. Ting sng vng li t mt trn di v xen ln cc cuc i thoi gia cc chin nh trn h thng ch huy. C Lc ting n di v, v h thng m thoi tt.. .ng l ng to ri. Ti ra lnh cho ng cng tri, cm tri 100%, sn sng nhn lnh t mt trn gi v. Tt c din tin nh anh Giang t".

Khi ting anh Dim m gi, cho hay:" Ti ny s v n cn c 40 pht na. Sn sng xe cu th߽ng v y t..."

Ti khoc o m eo sng Colt v n pin ng i ti cu tu cng vi xe cu thung v cng. on tu nhn thy lp lnh tin v t t cp vo cu tu. Dim b߾c ln u tin, du Giang theo. D߾i nh n vng, ch thy ton ng߶i Giang y mu. Giang vn i li c. Tt c nhn vin trn chic Tin Phong nh cu Giang ln ngi kn chic xe Hng Thp T. Sau , mt xe khc ch ci bng ca, xc cu c Ru vng kh v ton thn sng mu.. Tt c lng l di chuyn qua Bnh Vin D Chin. Cc nhn vin cn li, k c d߾i tu, trn cn c xm li ly ng bm xt, r chic tu v t mt trn v. Tri sng dn, mt sng ng nh bng nng, v cng l Lc ti nhn thy n߾c t trn chin nh chy xung vn m m mu .

Tri sng hn, c cu tu tr li m , sch s nh th߶ng l.

Tng Kt Trn Ba Ri

c ch huy bi mt v s quan va t bin i v sng, kinh nghim chin trn k nh cn "lng tay", y l mt cuc tranh hng khc lit. D ch chun b sn chin tr߶ng, c yu t bt ng, v gi gic thun tin: Lc 4 gi chiu, gi ca h, n߾c thp, chng trn cao bn xung. Nhng ta "p ng"ngon lnh. Khng ai c con s chnh xc v tn tht ca ch, nhng xc ch ni trn mt sng nhiu gp 3,4 ln bn xc ca ta, l cha k s th߽ng vong trn b m ch vi v mang i chc cng khng d߾i 100, v 57 sng loi li l mt chng minh c th. Bn ta tuy c mt tu chm, s th߽ng vong cha qu 20. V v kh c bo ton.

Ti n v, nhng phi on ln xung tp np . Хu tin l cc c n x hi ca Thiu y Sa. Cc c em du gi, vi trng lm khn tang.. Ln lt l thn nhn ca nhn vin n v. Tt c ngi cht nch, r ri Cu Lc B. Hi Qun i T Trn Vn Chn, T Ln Hi Qun cng c xung. ng xung thm chic monitor combat HQ 6001. ng nhn l thng do n ch bn vo, ng xe bn tay che cha kn l n, v ni vi Giang:" C bn tay tri che ch cho anh..."

Trong lc y ti khc sng con rch Ba ri, B Binh ng y. Nhng m khi h߽ng cm dc theo m sng, nhng vng mu en c, tanh nng. V kh ch b li tt c l 57 khu loi. D߾i n߾c, tu ca mnh i bi. N߾c vn ln xung iu ha. Lu lu t d߾i y sng li tri ln mt xc. Tu mnh gh li lt xc ln nhn din. Bn th vt ln, ly mn p li. иch th y ra cho tri theo ging n߾c. My ngy sau, xc Bo mi ni ln. Tr߾c khi ni c mt m bt xi, ri mt cnh tay nh ln tr߾c. Tay phi. Bn tay cn cm ci bt nguyn t mu vng... By gi sau hn 30 nm qua, ti chng cn nh c k. Ch bit chc l Trung S Thinh t nh xc v, em theo cc th bi l ti k giy khai t cho cc ng߶i cht, km theo cc th tc xin quan ti km v lnh di chuyn cho cc qun nhn thp tng.


* * * * *

Mt bui tra ngy ngh, ti trc nht, ngi t trn lu phng ng s quan, nhn qua bn kia C Lao Rng. nhng mi nh xen gi my lm cy. Tr con n u d߾i m n߾c. Ly ng nhm nhn k vo phi trong, c nhng ng gi ngi tr߾c hin nh ang lng l ung ru. n vt, n g chy loanh quanh. My b gi v cc c gi un nu gn . Cnh tr m , thanh bnh. Nhng ti ngh: ''Rt c th cc ng gi kia l cc mt bo vin cu phi bn kia. иch ln ln, tr trn vi dn tht l xo quyt.

Ti o ng nhm v phi cu tu. Mt on chin nh nm nh ng. Ring chic Tin Phong nh HQ 6001, tu c cu c Ru, c my ng߶i lnh i li. Ti theo di, v ti thy h xp mt i nhu ra sn tu, mt thng bia Qun Tip V. Ti ngh: " Li nhu cho bun y..." Nhng khng phi th. My nhn vin n mc ng hong, ngi sau cc th h v by ra, ri bt dim, t nhang, cm vo mt ly go. h ang lm l, v ti cht nh, hm nay 49 ngy cu c Ru ri y. Ti mun xung vi h, xong ti ngh:" Thi h t nhin."

Cng xung quanh thi gian y, mt hm c b, thn mu ca anh Hong Hin tm ti n v nhn li cc di vt ca con. C mun ln cn phng c, ni HQ Thiu y Hong Hin . " D, y l gi߶ng nm ca anh y." C ngi xung m gi߶ng, lng l. C xe bn tay gy vut ln mt nm. i Lc bn tay c dng li nh lng nghe, nh tm cht hi m no ca con cn st li. C ngi kh lu ri ng ln. C ni:" Nh ti cng b cht v Vit Cng, gi li n n..." C ni m iu ha nh chuyn ca ai. Mnh sn n v nng bng. C b߾c i thong th. Trn u c cun mt mnh khn trng di, ph xung sau lng. Bng c trn nn sn, c nm cht cy kim Hi Qun ca cu con trai trong lng bn tay nhn nheo ca c.

By gi, cui nm 1998, c cun Vietnam, the Decisive Battles, ( Nhng Trn Chin Quyt иnh ti Vit Nam), Tc gi, ng John Pimlott, c ni n trn Ba Ri. Ti c k, y l mt trn nh khc, nhng cng xy ra ti ni trn, nhng thi gian trn sau din ra vo ngy 15 thng 9 nm 1967, tr߾c hai tun l y hai nm sau trn m hai Giang on 21 v 27 Xung Phong chm ch. Trong trn sau, cc chin nh ca Hoa K, loi mi, ti tn hn (ATC), ng vi Tiu on 263 D ca Vit Cng. Phi chng n v ny ca ch ng vi Hi Qun Vit Nam tr߾c . Trn sau , d ch c yu t tnh c v a th chn sn, ch cng li 79 xc cht.

Mt s trng hp na rt l lng, trn 29 thng 9 nm 1965, i y Davis cht. Trn sau, cng c mt s quan M tham d trn nh, tn ng cng la Davis (Wilbert). ng ta sng. V ni din ra trn nh c M t cho mt ci tn ng nghnh l Snoopy's Nose. V

i ti, ti ng vi Giang rng, nu trn nm 1965, v ch huy Giang on 21 Xung Phong, HQ Thiu T Hunh Duy Thip c mt, tnh th chc s khc hn. V, c Ru, vn dong dui bn nhy trn cp Fom, con nga Xch Th ca Giang Lc, Vit Cng kh c kh nng khai ha m xui nh vy. Chnh trn ny, ln u tin chng dng B 40 cng ph on tu.

Яi Ph߽ng Ni G V Trn Ba Ri

Trong tp ti liu lu hnh ni b nhan "Nhng Trn nh ca Lc Lng V Trang аng Bng Sng Cu Long", do nh Xut Bn Qun еi Nhn Dn, H Ni, nm 1997, trn Ba Ri c vit li t m, v chim mt s lng trang t 104 n 126, ng߶i vit tn Trung T Nguyn Thanh Sn. y l mt bi vit cng phu, t nhng nhn nh a hnh, thi tit, tnh hnh lc lng hai bn, tnh hnh dn chng, nhng gi thuyt trn lit, ri din tin trn nh v cui cng l kt qu v ngha ca trn ny.

T ta bit rng n v i u vi ta ti Ba Ri ngy 29 rng 30 thng 9 nm 1965, l tiu on 261. Tiu on ny c trang b v kh nng. Ring "i еi B Binh 1" ca Vit cng, c nhim v " chn nh tu ch trn sng Ba Ri", c 3 khu DKZ 57 ly, 2 khu 12ly 7, v ba khu B 40. Trn nh din ra c lit, ph hp vi nhng ghi nhnca pha HQVN ta. C im kt qu trn nh th chng khoc lc rt l, Vit Cng vit ni trang 119 rng:

"Sau mt ngy chin u, ta tiu dit 500 tn ch. Bn chy v chm ti ch 5 tu chin (c mt tu u hng). Thu mt ci 81 ly, 1 sng 12,7 ly, 2 i lin, 8 cac bin, 1 my v tuyn in v nhiu qun trang qun dng khc. Ph hy mt DKZ 5 ly,1 sng 12,7 ly. Bn ri 5 my bay.

Ta hy sinh 18 ng ch (c 3 cn b trung i).
B th߽ng 32 ng ch. B ph hng 1 B 40 v 4 sng tiu lin".

Tha anh Nguyn Thanh Sn, khng bit anh cn c vo u coth c kt qu nh trn. Nu c th gi, anh hy lc li lot bi nhan " on Tu i Vo Ci Cht Ь Tm Ra Li Sng", ng lin tc nhiu ngy khong u thng m߶i nm 1965, trn nht bo Tin Tuyn, Si Gn, ng߶i vit ghi li y chi tit v pha Qun Lc Vit Nam. C y cc thit hi, v tn tui ca ng߶i nm xung trong trn ny. l mt trn nh qu c gy xc ng ti cc gii chc cao cp ca chng ti, v trn ny s quan Hi Qun cht nhiu nht: Hai ng߶i l Trn Ngc Bo v Hong Hin. Pha M, i y Davis, v tn c vn va o nhm, y cng l ln u tin cc anh x dng B 40 nh ph on tu. Mt loi v kh mi v rt cng hiu. V chng ti rt tic, "Con Nga Xch Th ca Giang Lc", Trung S I LPh߾c c, ng߶i m pha cc anh khip hi, treo gii" ai git c c Ru th s c trng th߷ng.." l ni au n, thit hi ca chng ti. Qu cc anh c bn chy v chm 1 chic tu,trn c Bo ,bn ti ch huy. Tu chm, ri chng ti li vt ln, ko v. Mt chic khc b thit hi nng, trn c Giang iu ng. Chic tu c thng, khng chy c, nhng khng chm. Pha cc anh nhiu phen va h "xung phong" va o ln nh c߾p tu. Mi ln nh th, li mt ln pha cc anh gc xung. Ch ring vi chic tu ny, khch quan m ni, con s 20 ng߶i ct v pha cc anh, c l l con s qu nh. Lm g c chic tu no hng cc anh u? Trong khi , nh bi vit trang 113, cc anh phi i u vi" 7 tiu on b binh, 8 khu 105 v 155 ly trc tip chi vin. Trn sng c 12 chic tu chin. Ngoi ra cn c phi c cc loi tp trung chi vin cho cuc hnh qun cn qut ny."

Tha anh Sn, c th cc anh ߾c nh sai s qun bn pha chng ti. Xin hy gi th ch mt na qun s ni trn, h li l mt loi binh chng m cc anh ku l "c n, lnh thy nh b," h u c phi l hng chui v߶n, ng im cho cc anh ti h. Nu qu cc anh c mt may mn no , tiu dit c mt trm ng߶i, ti ngh cng l oanh lit lm. Chin cng y do ai ch huy, ai l nhng " x th ngoan c߶ng" ca cc anh, sao khng thy cc anh nhc n?

Nhng lun c vu v ch lm cho tp ti liu ca cc anh tr thnh mt tr c߶i, khng cn mt cht kh tn no n. Ch c "18 ng ch hy sinh," vy th 57 khu sng loi b ri rc hai bn b sng Ba Ri l ca ai. Cc vng nu en c, v nhng xc cht ni ln khng m c trn sng Ba ri, cc xc u mc qun o kaki Nam иnh, l xc cht no h anh Sn ???

Tha anh Sn

Khi cuc chin cn ang tip din, cc anh cn thi phng chin cng tuyn truyn, chng ti c n ni phi ph c߶i nhng vn cn thng cm c. Nay cuc chin tn. C khi Cng Sn v. Cc anh phi m ca long trng n k th c l " Ъ Quc M" vo nh mt thng khch. S thc v cuc chin c t t phi by. L ra y l lc cc anh phi tht khch quan, tm hiu, i chiu t߶ng tn tr s tht cho s tht. mi l thi tr thc ca ng߶i vit s. Anh khng lm th. Cc anh khng lm th. Ring anh, anh Sn, anh vit ba bi, cu th, nh. Trn anh cn c ng Ph Tin S Phm Gia c, ng߶i chu trch nhim xut bn. ng c c l khng thm nhn li bi vit ca anh. Hoc c c m khng c kh nng suy xt, nhn thc. Phi chng ng ta l mt ng tin s giy ? Hc v cng cao ch cng lm cho tr c߶i thm ln. Tuy nhin ni i cng phi ni li, chnh s ng nghnh nghch l ni trn gip pha chng ti t phi mt th gi so snh, bin bch. V bn cnh , anh Sn cn dn mt cu (m khng nu r danh tnh) rng:" Trn nh ny ch huy tiu on b binh 261 xc nh lc lng nguy him trc tip tr߾c mt l on tu chin trn sng Ba Ri" (trang 123). Th l .

Ti xin dng y nghe anh Sn. Tr߾c khi bi ny c in v chuyn ng, chng ti sn sng n nhn kin t mi pha, k c tc gi bi vit ca nh xut bn Qun еi Nhn Dn, H Ni.

* * * * *

i Nhng Anh Linh Bn Ging Sng C

By gi, tnh t nm 1967 n nay, trn 30 nm. Cuc chin c nht nha. Ng߶i chin binh M tr li Vit Nam du lch. Nhng con thuyn g c mi che, ch cc du khch l߾t trn mt n߾c c ngu Cu Long Giang c in trn cc bo M. V ti chc, t hi ngoi, c l khng thiu b con, bng hu chng ta tr li thm thn nhn, chn c. C ai ti M Tho khng? Tr߾c khi n M Tho, t Si Gn i xung bng Quc L 4, chng ta gp tnh l 29 xui Nam. Qua M Hnh Trung, vo Tnh L 20, ti Long in, r tri vo Tnh L 12 ta s i qua mt vng au kh c. Pha mt l Cm Sn, pha Nam l Hip c, Xun Sn, ta s gp con rch Ba Ri gia on ߶ng ny, tnh t Long in n An Ph. Ni y v߶n cy xanh tt. Mn vng ny ni ting dn, au nh xc pho hng ma Xun. Con rch Ba Ri y c cc con thuyn i li. Cc c thiu n m hng trong o b ba t߽i mt, qun M A ng . D߾i sng tr nh bi tm n a. Cc c gi v tr em ny c sinh ra v ln ln sau cuc chin tn. H c bit u rng, d߾i lng con rch ny,chc cn c nhng nm x߽ng nm t bao nm c. V hng cy bn sng, cy gi trm tui, c cn nh mt thi khi la bng ln, v nu ai t m, xem li cc thn cy, nhng vt n c, chc c nhng u n sn xut made in USA, v c c nhng u n t Nga S, Trung Cng em li. Nhng ng߶i trai ca c hai bn trn tuyn, c khi l anh em mt nh, bn b mt qun... phi o t git nhau. Nhng linh hn oan khut chc cn ln khut bn cc gc cy xa.

i nhng anh linh k Nam Ng߶i Bc
Cht l oan cho mt cuc t߽ng tn

L qun nhn Hi Qun Vit Nam Cng Ha, chng ta lm trn x mng c trao cho. Thi cuc gi, ta nhp cuc. Chng ta anh dng hnh ng. Bn b ta anh dng hy sinh. Cc bn ch thc l nhng k anh hng. Ti ao ߾c c mt ngy v thm chn c. Ti s ngi bn b con rch Ba Ri, d߾i bng mt ca cc cy n tri, ti s cu nguyn, s c mt thi kinh Gii Oan cho nhng ng߶i nm xung ti ni ny. Hi Nguyn Ngc Bo, hi Hong Hin, hi L Ph߾c c, tc c Ru, v bao nhiu ng߶i na. Ti ngng m cc anh. Xin cc anh hy lng lng nghe kinh m siu thot. T Quc ghi cng cc bn.


Phan Lc Tip
Thng 11/98 - 2/99

* Bi vit ny c c ng qua cc cuc phng vn bng th, bng in thoi gia ng߶i vit v anh Nguyn Ngc Giang, Уng Dim, trong phn c du ngoc kp" " l nguyn vn li cc anh y pht biu.































































































































S c gi gh thm: